|
|
Czołgi średnie
SdKfz 161, SdKfz 161/1, SdKfz 161/2 PzKpfw IV
Uzbrojenie |
|
 |
|
 |
Elementy armaty 7,5cm KwK37 L/24 | Świetnie widoczny hamulec wylotowy armaty KwK40 oraz kadłubowy karabin maszynowy. |
|
Uzbrojenie główne czołgu PzKpfw IV stanowiła armata Rheinmetall-Borsig kalibru 75 mm umieszczona w sześciokątnej spawanej z płyt pancernych wieży. Obrót wieży umożliwiał silnik elektryczny (oprócz wersji Ausf.J - która miała tylko napęd ręczny) umieszczony po lewej stronie wieży oraz manipulatory ręczne umieszczone na stanowiskach celowniczego i ładowniczego. Ponieważ konieczne było wygospodarowanie w kadłubie miejsca na dwusuwowy silnik spalinowy napędzający generator elektryczny zasilający silnik elektryczny wieża była przesunięta o 51,7mm w lewo od osi symetrii czołgu. |

Piękne ujęcie wczesnej wesrsji czołgu PzKpfw IV. Doskonale widoczna armata KwK 37 L/24. |
Pełny obrót wieży był możliwy w 26 sekund (przy maksymalnej prędkości 14°/s). Minimalna prędkość obrotu wieży wynosiła 0,14°/s. Gdy obrót odbywał się przy pomocy manipulatorów ręcznych, jeden pełny obrót pokrętła umieszczonego odpowiednio na stanowisku celowniczego i ładowniczego przesuwał wieżę o 1,9° i 2,6°.
Czołgi PzKpfw IV Ausf.A-F1 uzbrojone były w armatę 7,5cm KwK37 L/24 o lufie o długości 24 kalibrów (1765,3mm). Kąt przemieszczania armaty w pionie wynosił od -10° do +20° - wersje Ausf.A, B i C - oraz -8° do +20° w pozostałych. Armata wyposażona była w hydrauliczno-pneumatyczny oporopowrotnik zamontowany na zewnątrz wieży pod lufą działa oraz elektryczny spust umieszczony na stanowisku celowniczego w manipulatorze obrotu wieży. W naprowadzaniu lufy na cel we wczesnych wersjach pomagał celownik typu TzF 5b a od wersji Ausf.E ulepszony TzF 5f lub TzF 5f/1. Celowniki dawały 2,5 krotne powiększenie. Zapas amunicji wynosił 122 (Ausf.A) lub 80 (Ausf.B-F1) pocisków.
Stosowano następujące rodzaje amunicji kalibru 75 mm:
- przeciwpancerne - KgrRotPz
- kumulacyjne - Gr38Hl, Gr38Hl/A, Gr38Hl/B, Gr38Hl/C
- burzące - SprGr
- dymne
|
| Rodzaj armaty |
Armata 7,5cm KwK37 L/24 kalibru 75mm |
| Nazwa pocisku |
KGrRotPz |
SprGr |
Gr 38Hl |
Gr 38Hl/A |
Gr 38Hl/B |
Gr 38Hl/C |
| Typ | Ppanc | Burzący | Kumulacyjny | Kumulacyjny | Kumulacyjny | Kumulacyjny |
| Masa (kg) | 6,80 | 5,73 | 4,50 | 4,40 | 4,57 | 4,80 |
| Pręd. pocz.(m/s) | 385 | 450 | 452 | 450 | 450 | 450 |
| Odległość (m) |
Grubość przebijanego pancerza (mm) |
| 100 | 41 | nie dotyczy | 45 Penetracja nie zależna od odległości celu, zasięg efektywny około ? m | 70 Penetracja nie zależna od odległości celu, zasięg efektywny około ? m | 75 Penetracja nie zależna od odległości celu, zasięg efektywny około ? m | 100 Penetracja nie zależna od odległości celu, zasięg efektywny około ? m |
| 500 | 39 |
| 1000 | 35 |
| 1500 | 32 |
| 2000 | 30 |
|

Stanowisko celowniczego czołgu PzKpfw IV Ausf.G. Dobrze widoczne część zamka armaty KwK40 L/43 oraz okular celownika TzF 5f. |
Czołgi PzKpfw IV Ausf.F2, wczesne Ausf.G uzbrojone były w armaty 7,5cm KwK40 L/43 o lufie o długości 43 kalibrów, zaś czołgi Ausf.H i J oraz późne Ausf.G w armaty 7,5cm KwK40 L/48 o lufie o długości 48 kalibrów. Lufy armat czołgów Ausf.F2 wyposażone były w jednokomorowe hamulce wylotowe, późniejsze wersje czołgów posiadały hamulce dwukomorowe. Aby zrównoważyć złe wyważenie lufy spowodowane zamontowaniem hamulca wylotowego oporopowrotnik przeniesiono na prawą stronę wieży. Kąt przemieszczania armaty w pionie wynosił od -8° do +20°. W naprowadzaniu lufy na cel pomagał celownik typu TzF 5f lub TzF 5f/1. Celowniki były wyskalowane w zakresie od 0 do 1200 m dla pocisków podkalibrowych od 0 do 2400 m dla przeciwpancernych i od 0 do 3200 dla burzących. Zapas amunicji wynosił 87 pocisków.
Stosowano następujące rodzaje amunicji kalibru 75 mm:
- przeciwpancerne - PzGr 39
- podkalibrowe - PzGr 40
- kumulacyjne - Gr38Hl/B, Gr38Hl/C
- burzące - SprGr 34
- dymne
|
| Rodzaj armaty |
Armata 7,5cm KwK40 L/43 kalibru 75mm |
| Nazwa pocisku |
PzGr 39 |
PzGr 40 |
SprGr 34 |
Gr 38Hl/B |
Gr 38Hl/C |
| Typ | Ppanc | Ppanc podkalibrowy | Burzący | Kumulacyjny | Kumulacyjny |
| Masa (kg) | 6,80 | 4,10 | 5,72 | 4,57 | 4,80 |
| Pręd. pocz.(m/s) | 740 | 990 | 590 | 450 | 450 |
| Odległość (m) |
Grubość przebijanego pancerza (mm) |
| 100 | 99 | 126 | nie dotyczy | 75 Penetracja nie zależna od odległości celu, zasięg efektywny około ? m | 100 Penetracja nie zależna od odległości celu, zasięg efektywny około ? m |
| 500 | 91 | 108 |
| 1000 | 81 | 87 |
| 1500 | 72 | - |
| 2000 | 63 | - |
| Rodzaj armaty |
Armata 7,5cm KwK40 L/48 kalibru 75mm |
| Nazwa pocisku |
PzGr 39 |
PzGr 40 |
SprGr 34 |
Gr 38Hl/B |
Gr 38Hl/C |
| Typ | Ppanc | Ppanc podkalibrowy | Burzący | Kumulacyjny | Kumulacyjny |
| Masa (kg) | 6,80 | 4,10 | 5,72 | 4,57 | 4,80 |
| Pręd. pocz.(m/s) | 790 | 990 ? | 590 ? | 450 | ? |
| Odległość (m) |
Grubość przebijanego pancerza (mm) |
| 100 | 106 | 143 | nie dotyczy | 75 Penetracja nie zależna od odległości celu, zasięg efektywny około ? m | 100 Penetracja nie zależna od odległości celu, zasięg efektywny około ? m |
| 500 | 96 | 120 |
| 1000 | 85 | 97 |
| 1500 | 74 | 77 |
| 2000 | 64 | - |
|
|

Jarzmo kuliste Kugelblende 30 km-u MG 34 stosowane w czołgach PzKpfw IV Ausf.D-E. |
Uzbrojeniem dodatkowym pojazdów PzKpfw IV Ausf.B-C był jeden lub dwa (pozostałe wersje) karabiny maszynowe Rheinmetall-Borsig MG34 kalibru 7,92mm. Możliwe było zamontowanie dodatkowego karabinu maszynowego przystosowanego do prowadzenia ognia przeciwlotniczego na wieży czołgu w zaczepie Fliegerbeschutzgerät 41 lub 42. Zapas amunicji karabinowej wynosił w zależności od wersji od 2250 do 3000 naboi (od 15 do 20 magazynków).
W niektórych wersjach czołgu montowany był zestaw pięciu świec dymnych w koszyczku umieszczonym na tylnej płycie pancerza. W czołgach późniejszych wersji montowano z przodu wieży dwie potrójne wyrzutnie świec dymnych typu NbK39 kalibru 90mm. Świece były odpalane elektrycznie z wnętrza czołgu (możliwe było odpalenie ręczne poprzez mechanizm wyrywający zapalnik świec). |
|
Załoga uzbrojona była w pistolety typu Walther P-38 lub Luger P-08 kalibru 9,0 mm i pistolety maszynowe MP-38 lub MP-40 z zapasem 198 naboi. Pod koniec wojny zdarzało się, że w skład uzbrojenia załóg wchodziły karabinki szturmowe MP43 i MP44.
|
|